Bergen en natuur

De Hoge en Lage Tatra, het Slowaaks Paradijs en meer dan duizend grotten.

Het Slowaakse hooggebergte is klein. De hoofdkam van de Hoge Tatra is ongeveer 26 kilometer lang, en toch staan er 25 toppen boven 2.500 meter. Dat samengaan van klein oppervlak en grote hoogte maakt het wandelen hier intensiever dan de kaart doet vermoeden: u vertrekt uit een dorp op 900 meter en staat binnen een dag ruim duizend meter hoger. Wandelen in de Hoge Tatra behandelt de routes per niveau en de parkregels, waarvan de belangrijkste is dat wandelen alleen op gemarkeerde paden mag.

Kamperen is in het park verboden, zonder uitzondering. Wie in de bergen wil slapen, doet dat in een chata. Die hutten zijn klein, zitten in het hoogseizoen maanden vooruit vol en rekenen vrijwel altijd contant af. In overnachten in een berghut staat hoe het reserveren werkt en wat er in de rugzak hoort.

Niet alles vraagt om een klim. Bij Štrbské Pleso, op 1.346 meter het hoogste dorp van het land, ligt een gletsjermeer met een vlakke rondwandeling van 2,5 kilometer. Dat is de enige plek in de Hoge Tatra waar het hooggebergte binnen bereik ligt zonder inspanning.

Het Slowaaks Paradijs is een ander soort gebied: geen bergen maar een kalkplateau dat door beken is opengesneden. Door die kloven klimt u over ladders, treden en bruggen, altijd stroomopwaarts, want het verkeer is eenrichting. De bekendste kloof, Suchá Belá, is 3,7 kilometer lang en overwint ongeveer 420 meter.

Ten zuiden van de Hoge Tatra ligt de Lage Tatra, langer en ronder van vorm. In de Demänovská-vallei liggen twee grotten van formaat — een ijsgrot die al in 1299 werd genoemd en de meest bezochte grot van het land — met daarboven de Chopok op 2.024 meter. Dat is tevens het grootste skigebied van Slowakije, behandeld in skiën in Slowakije.

Het derde landschapstype ligt in het zuidoosten. De Slowaakse Karst staat sinds 1995 samen met het Hongaarse Aggtelek op de werelderfgoedlijst. Bij de inschrijving waren 712 grotten bekend; inmiddels zijn het er meer dan duizend, waarvan ongeveer één procent te bezoeken is.

Wat deze drie gebieden delen, is dat het bezoek aan regels gebonden is: gemarkeerde paden in de Tatra, eenrichtingsverkeer door de kloven, en rondleidingen met tijdsloten in de grotten. Dat voelt strenger dan in de Alpen, maar het maakt zelfstandig op pad gaan hier juist eenvoudig: de route ligt vast en verdwalen is vrijwel uitgesloten.